„Latyfundium Zborowskich”

 

Magdalena Ujma „Latyfundium Zborowskich”

Dobra ziemskie, podziały i właściciele (XVI wiek – lata 30. XVII wieku) 

 

Dzieje latyfundiów odznaczały się dużą dynamiką, ponieważ nie przewidywano – z wyjątkiem ordynacji – ich niepodzielności. Celem nadrzędnym był dla właścicieli dóbr ziemskich ich rozwój terytorialny, choćby z uwagi na potrzebę podzielenia spadku między potomków. Możliwości utrzymania latyfundialnego charakteru posiadanej własności mogły być jednak zróżnicowane. Duży wpływ na możliwości kontynuowania linii majątkowej przyjętej przez bliższych i dalszych przodków wywierała dynamiczna sytuacja polityczna i gospodarcza. Początki budowania podstaw materialnych rodziny Zborowskich przypadły na czasy panowania monarchów, którzy w walce z możnowładztwem szukali oparcia w szlachcie średniej, a kształtowanie się ustroju szlacheckiego nie zostało jeszcze zakończone. Budowanie zrębów rodzinnego majątku, jego rozbudowa oraz rozrastanie się korzystnych koligacji zapewniły Zborowskim stabilne miejsce w warstwie wyższej stanu szlacheckiego. Polityczna niezależność miała jednak swoją cenę, ponieważ nie była atrakcyjna w oczach trzech kolejnych monarchów elekcyjnych, szukających oparcia w osobach wywodzących się ze skromniejszych kręgów szlacheckich. Uwikłanie się ambitnych braci Zborowskich w ostry polityczny konflikt z tronem oraz brak umiejętności kompromisu, a nawet wysokiej kultury politycznej pozwalającej na lepszą ocenę sytuacji zaistniałej po śmierci Stefana Batorego, okazały się ostatecznie zgubne dla pozycji tej rodziny. Walka polityczna doby pierwszych bezkrólewi zmniejszyła także należący do niej potencjał własności dziedzicznej, zmuszając ją do zaciągania długów zabezpieczanych na dobrach ziemskich, a w wyniku królewskiej niełaski strat tych Zborowscy nie zdołali już nadrobić. Książka jest zatem monografią skierowaną do badaczy zajmujących się dziejami wielkiej własności ziemskiej, historią wpływowych rodzin możnowładczych, a także do osób zainteresowanych siecią ich powiązań koligacyjnych. (opis wydawcy)

 

Publikacja na stronie wydawcy:

https://sklep.wydawnictwo.uni.opole.pl/latyfundium-zborowskich-dobra-ziemskie-sm-660

 

Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego

ISBN: 978-83-8332-148-6

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 274