„Bolesław Chrobry – lew ryczący”

 

Przemysław Urbańczyk „Bolesław Chrobry – lew ryczący”

 

Trzynasta książka to spora odpowiedzialność w stosunku do czytelników, którzy mają prawo oczekiwać lektury zajmującej i inspirującej do własnych przemyśleń. Odpowiedzialność okazuje się tym większa, że bohaterem rozważań jest władca zajmujący poczesne miejsce w panteonie dumy narodowej. Bolesław Chrobry jako postrach wszystkich sąsiadów już za swojego długiego życia wzbudzał wielkie emocje polityczne. Był bardzo skuteczny, gdyż odznaczał się okrucieństwem i bezwzględnością. By zrealizować swoje cele, nie wzbraniał się przed popełnianiem czynów dalekich od chrześcijańskich ideałów. Żył przecież w czasach, kiedy brutalność i podstęp nieuchronnie przeplatały się ze wspaniałomyślnością i szczodrością władców konkurujących ze sobą na scenie geopolitycznej. Bolesław został nazwany przez potomnych Wielkim, bo też dokonał rzeczy wielkich. Wywalczył sobie pierwszoplanowe miejsce w Europie Środkowej; nadał swojemu państwu cechy nowoczesnej monarchii chrześcijańskiej; wygrał większość z licznych wojen, które prowadził; znacznie rozszerzył granice państwa piastowskiego; wypromował nazwy Polski i Polaków. Powierzył jednakże swojemu synowi zadanie niewykonalne: utrzymanie wysokiego statusu monarchii w sytuacji otoczenia jej przez samych wrogów. Toteż jej upadek nastąpił już kilka lat po śmierci wielkiego Bolesława, który stał się niemal mitycznym uosobieniem dawnej chwały.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://wydawnictwo.umk.pl/produkt/boleslaw-chrobry-lew-ryczacy

 

Wydawca: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

Seria wydawnicza: Monografie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej

ISBN: 978-83-231-4028-3

Rok wydania: 2018

Liczba stron: 402

 

Grzegorz Pac „Kobiety w dynastii Piastów”

Rola społeczna piastowskich żon i córek do połowy XII wieku - studium porównawcze

 

Jakie miejsce zajmowały kobiety w pierwszej polskiej dynastii? Czego od nich oczekiwano i jak rozumiano ich społeczne role? Czy kobiety bywały podmiotem działań, czy też pozostawały wyłącznie instrumentami w grze prowadzonej przez mężczyzn? Na te pytania szukamy odpowiedzi w prezentowanej książce. Przedstawia ona dynastię Piastów w okresie pierwszych dwustu lat polskiej państwowości, ukazując ją na tle innych rodów panujących Europy wcześniejszego średniowiecza. Podejmowane analizy koncentrują się m.in. na obecnych w kulturze wcześniejszego średniowiecza żeńskich wzorcach zachowań, roli kobiet jako fundatorek i dobrodziejek Kościoła, ich zaangażowaniu w liturgiczną pamięć rodu i wpływie na jego imiennictwo, a także na funkcjach, jakie pełnił w dynastii rodowy klasztor żeński. Na okres wczesnopiastowski patrzymy więc z innej perspektywy, stawiając w centrum zainteresowania nieme dotąd bohaterki rodzimych dziejów – żony i córki polskich władców.

Książka na stronie wydawcy:

https://wydawnictwo.umk.pl/produkt/kobiety-w-dynastii-piastow-rola-spoleczna-piastowskich-zon-i-corek-do-polowy-xii-wieku-studium-porownawcze

 

Wydawca: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

Seria wydawnicza: Monografie Fundacji na rzecz Nauki Polskiej

ISBN: 978-83-231-2958-5

Rok wydania: 2013

Liczba stron: 710

 

„Tajne pieniądze nazistów”

 

Hubert Kozieł „Tajne pieniądze nazistów”

 

Jak to się stało, że Niemcy – kraj przegrany po I wojnie światowej i ciężko doświadczony serią wewnętrznych kryzysów – zdołały w tak krótkim czasie podbić niemal całą Europę?

Narodowy socjalizm był od początku projektem, za którym stała awangardowa, jak na tamte czasy, polityka gospodarcza, inwestycje dokonywane przez zachodni kapitał oraz pomoc Sowietów.

Skąd wzięło się ekonomiczne zaplecze wojny rozpętanej przez Niemcy? Czym można tłumaczyć wsparcie zagranicznych inwestorów dla niemieckiego reżimu deklarującego przekształcenie Europy w jedną, wspólną przestrzeń gospodarczą? Czemu niszowa NSDAP już w 1922 r. otrzymywała fundusze od Henry’ego Forda i innych potentatów biznesu? Kto czerpał zyski z systemu obozów koncentracyjnych? Jakie profity z wojny odnosiły znane firmy i marki? Ile dziś Niemcy są winni krajom Europy za dokonane grabieże? Jak operacja Market-Garden i decyzja Stalina o zatrzymaniu frontu pod Warszawą pomogła „ewakuować” zagrabiony kapitał?

 

Wielcy przemysłowcy sięgali do kieszeni, nie przewidując katastrofalnych skutków swoich decyzji. Pieniądze płynące szerokim strumieniem od firm takich jak IG Farben, Krupp, Thyssen czy Porsche oraz z zagranicy trafiały do kasy NSDAP okrężną drogą, m.in. przez banki w Szwecji i Szwajcarii, co pozwalało zachować dyskrecję.

 

Sponsorzy nazizmu, przekonani, że wspierają „mniejsze zło”, traktowali go jako zaporę przed komunizmem i uznawali za jedyną realną alternatywę. W rzeczywistości obie skrajne ideologie zadziałały na XX-wieczny świat niczym trucizna.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://replika.eu/produkt/tajne-pieniadze-nazistow

 

Wydawca: Replika

ISBN: 978-83-68742-46-6

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 432 + 2x8 kolor

„Marianna Orańska. Królewna, skandalistka, wizjonerka”

 

Iwona Kienzler „Marianna Orańska. Królewna, skandalistka, wizjonerka”

 

Marianna Orańska – córka Wilhelma I Orańskiego, pierwszego koronowanego władcy Zjednoczonego Królestwa Niderlandów – prowadziła niezwykłe życie. Jej historia to materiał na pasjonujący film.

Wychowana w przepychu dworów Hagi i Berlina, szybko poznała cenę królewskiego pochodzenia. Zmuszona do małżeństwa, doświadczyła upokorzeń i zdrady. Wbrew konwenansom miała odwagę zawalczyć o własne szczęście i prawo do miłości. Jej wybory wywołały skandal i przyniosły bolesne straty, ale zyskała niezależność, jakiej nie miało wiele kobiet epoki.

 

Pomimo odrzucenia przez rodzinę i wykluczenia z towarzystwa, na Dolnym Śląsku stała się mecenasem sztuki i dobrodziejką regionu. Za dzieło jej życia uważany jest Pałac w Kamieńcu Ząbkowickim – spektakularna rezydencja dziś odwiedzana przez licznych turystów z Polski i zagranicy.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://wydawnictwolira.pl/produkt/marianna-oranska-krolewna-skandalistka-wizjonerka

 

Wydawca: Lira

ISBN:  978-83-68577-97-6

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 306

„Kartagina. Nowa historia starożytnego imperium”

 

Eve MacDonald „Kartagina. Nowa historia starożytnego imperium”

 

Kartagina, w starożytności prosperująca pośrodku wybrzeża północnej Afryki, przez niemal sześć wieków była potęgą dominującą w zachodniej części Morza Śródziemnego, nim padła pod naporem Rzymu. Zdobywcy zawłaszczyli nie tylko samo państwo, lecz także jego historię – tak że ta prawdziwa poszła w zapomnienie. Dziś Kartagina kojarzy się nam przede wszystkim z Dydoną oraz Hannibalem i jego słoniami bojowymi; wiemy, że była niezmiernie bogatym mocarstwem i że została totalnie, bezlitośnie zniszczona.

W tej przełomowej książce Eve MacDonald, wykorzystując najnowsze analizy archeologiczne, odkrywa przed czytelnikiem ukrytą pod legendami rzeczywistą historię tego miasta-państwa, na nowo plasując je w centrum dziejów regionu śródziemnomorskiego.

 

Historia najwyższej próby! - prof. Lloyd Llewellyn-Jones, autor bestsellerów „Persowie” i „Kleopatry. Zapomniane królowe Egiptu”

Brawurowo opowiedziana historia. - „Daily Mail”

Ponad dwa tysiące lat po jej zniszczeniu Kartagina ma w końcu swoją Iliadę. - prof. Martyn Rady, autor „Wspaniałych królestw, Habsburgów”

 

Eve MacDonald jest doktorką i wykładowczynią w katedrze historii starożytnej uniwersytetu w Cardiff. Archeolożka i historyczka, autorka licznych prac, ekspertka w zakresie dziejów i kultury materialnej Kartaginy, północnej Afryki, Bliskiego Wschodu. Pojawia się również w podcastach (History Hit: The Ancients, Hannibal’s Winter War i The Fall of Carthage) oraz filmach dokumentalnych stacji Channel 4 i PBS Secrets of the Dead.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://www.rebis.com.pl/pl/products/kartagina-nowa-historia-starozytnego-imperium-10417.html

 

Wydawca: Rebis

Przekład: Janusz Szczepański

ISBN: 978-83-8338-452-8

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 328

„Pomnik w lesie”

 

Paweł Chodera „Pomnik w lesie”

 

Jedno miejsce. Trzy zapomniane historie. I świadek, który nie wierzy w przypadki. Antoni Grochowski wiedzie proste życie pracownika PRL-owskiej fabryki. Nie szuka kłopotów i nie interesuje się cudzymi sprawami. Wszystko zmienia przypadkowa rozmowa z Henrykiem Kurzydło, byłym funkcjonariuszem UB, o brutalnych porachunkach z czasów, gdy na Ziemiach Odzyskanych działały bezwzględne grupy przestępcze.

Wkrótce po tym spotkaniu Henryk ginie w niewyjaśnionych okolicznościach. Sprawą zajmują się organy ścigania, w tym doświadczony kapitan Władysław Kowal. Antoni niespodziewanie zostaje wtajemniczony w postępy dochodzenia i zaczyna łączyć fakty na swój sposób. Wszystkie tropy prowadzą do jednego miejsca: owianego tajemnicą pomnika w leśnictwie Wąsosz, przy którym przed laty znaleziono martwe ciało…

„Pomnik w lesie” to kryminał inspirowany prawdziwymi wydarzeniami. Mroczna historia prowadzi czytelników przez Ziemię Złotowską, Szczecin i Bydgoszcz – miejsca, gdzie przeszłość wciąż rzuca długi cień.

Sprawa wyszła na jaw po dwunastu latach – kontynuował. – Do sądu złotowskiego dotarło pismo ze Stanów Zjednoczonych. Pismo wiarygodne, sygnowane notarialnie, w którym zabójca gajowego wyznał na łożu śmierci prawdę. Kłusował, pozwolenia na broń nie posiadał, przyłapany na kłusownictwie strzelił. W obawie przed toporem kata wyjechał do Ameryki.

 

Kryminał na stronie wydawcy:

https://novaeres.pl/katalog/tytuly/pomnik_w_lesie_9788384235263,druk

 

Wydawca: Novae Res

ISBN: 978-83-8423-526-3

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 336

„Konterfekty zwielokrotnione”

 

Ryszard Mączyński „Konterfekty zwielokrotnione”

Rozważania nad wizerunkami pijara Stanisława Konarskiego

 

W książce zaprezentowano portrety Stanisława Konarskiego, zakonnika pijara, znaczącego statysty XVIII stulecia. Ze względu na swe zasługi bywał on w ciągu minionych 250 lat niejednokrotnie uwieczniany z wykorzystaniem technik: rysunkowych, malarskich, graficznych czy rzeźbiarskich. Nigdy dotąd nie próbowano jednak zebrać tych podobizn i przebadać jako określonego zbioru. Obfitość konterfektów powinna umożliwiać poznanie wizerunku duchownego, ale wraz z narastającą liczbą przedstawień obraz jego fizjonomii i sylwetki zdaje się zacierać. Zamiast przybliżenia, raczej się oddala, pozostawiając rozmaite wątpliwości.

 

Cel podejmowanych badań był więc następujący: zgromadzić jak najszerszy zasób zachowanych portretów Konarskiego, następnie poddać je analizie, pozwalającej wskazać dzieła oryginalne, pierwsze, które powstały za jego życia lub krótko po śmierci, a tworzone były przez artystów, mających okazję poznać go osobiście. To właśnie te prace winny stanowić podstawę do refleksji nad rzeczywistym wyglądem pijara, przy niezbędnym w tym przypadku uwzględnieniu rozmaitych konwencji portretowych, wykazujących niekiedy skrajnie odmienne dążenia, w kierunku bądź to weryzmu, bądź to idealizacji modela.

 

Natomiast wszystkie późniejsze podobizny Konarskiego, których autorzy mogli polegać już wyłącznie na konterfektach pozostawionych przez poprzedników, należało rozważyć właśnie jako problem naśladowania określonych wzorów, dróg ich przejmowania i sposobów powielania. Wzorów odtwarzanych ze zróżnicowaną wnikliwością i z różnym stopniem artystycznych uzdolnień, co niejednokrotnie prowadziło do coraz większych uogólnień, przekształcających portret indywidualny w wyzbyty wierności i dosłowności wizerunek „uniwersalny” – zakonnika doskonałego, pełnego wiary i wiedzy, ucieleśniającego najwyższe wartości.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://wydawnictwo.umk.pl/produkt/konterfekty-zwielokrotnione-rozwazania-nad-wizerunkami-pijara-stanislawa-konarskiego

 

Wydawca: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

ISBN: 978-83-231-3089-5

Rok wydania: 2014

Liczba stron: 350

„Noc Kupały. Tajemnice najkrótszej nocy”

 

Anna Stasiak „Noc Kupały. Tajemnice najkrótszej nocy”

Dodatek specjalny do serii „Wierzenia i Zwyczaje”

 

Jest taka noc, o której wzmianka wywołuje u ludzi wymowny uśmiech. Ma ona wiele nazw, tak jak i… wiele dat. A jednak skojarzenia z nią są powszechne i automatyczne: skakanie przez ogniska, puszczanie wianków na wodę, szukanie kwiatu paproci. Padają pod jej adresem takie hasła jak „słowiańskie walentynki”, „pogańska orgia” i pełne dwuznacznego entuzjazmu nawoływanie do „pójścia w las, by patrzeć, czy paproć zakwitła”. Czym tak naprawdę jest Noc Kupały – najsłynniejsze święto, kojarzone z przedchrześcijańskimi wierzeniami Słowian?

 

Książka na stronie wydawcy:

https://replika.eu/produkt/noc-kupaly

 

Wydawca: Replika

Seria: Wierzenia i zwyczaje

ISBN: 978-83-68742-94-7

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 40

Świętokrzyskie regionalia (cz. 175)

 

Rocznik Świętokrzyski. Prace humanistyczne  21

 

SPIS TREŚCI

Od Redakcji – Wiesław Caban, Jan Pacławski

ARTYKUŁY

CZĘŚĆ 1

Henryk Suchojad – Polityka sejmików małopolskich i wielkopolskich wobec miast w drugiej połowie XVII wieku (1669-1699)

Elżbieta Orzechowska – Duchowni sandomierscy na syberyjskim wygnaniu za udział w powstaniu styczniowym

Barbara Szabat – Walka o lasy w okresie rewolucji 1905-1907 roku w Królestwie Polskim – przyczynek do kształtowania świadomości mas chłopskich

Marek Przeniosło – Stosunek polskich partii centrowych i prawicowych do KRPR w pierwszych latach II Rzeczypospolitej (na przykładzie województwa kieleckiego)

Józef Ławnik – Utworzenie i stan organizacyjny Polskiej Partii Socjalistycznej Lewicy 1926-1931 w województwie kieleckim

CZĘŚĆ 2

Maria Garbaczowa – Franciszek Leśniewski i jego łacińskie poezje

Marek Ruszkowski – Udział zdań pojedynczych nierozwiniętych i ich funkcja stylistyczna w wybranych utworach prozy polskiej XIX i XX wieku

Maria Garbaczowa, Piotr Rosiński – Saavedra w Sulejowie

Piotr Pietrych – Myśli prawdziwej Polki albo Pożoga i jej czytelnicy

Iwona Mityk – Wojna w groteskowych opowiadaniach Jerzego Andrzejewskiego

Zdzisław Szeląg – Literatura i badania literackie polskiego romantyzmu w nielegalnych wydawnictwach z lat 1980-1989 (szkic problematyki)

RECENZJE

The expulsion of the Jews 1492 and after, edited by Raymond B. Waddington and Arthur H. Williamson, New York and London 1994, pp. 296 – Jadwiga Muszyńska

Dieter Fauth, Thomas Müntzer in bildungsgeschichtlicher Sicht, Böhlau Verlag, Köln, Weimar, Wien 1993, s. 319 (= Studien und Dokumentation zur deutschen Bildungsgeschichte, Bd. 43) – Jacek Wijaczka

Wiesław Caban, Społeczeństwo Kielecczyzny 1832-1864. Studia nad strukturą i aktywnością gospodarczą ziemiaństwa, mieszczaństwa i Żydów, Kielce 1993, ss. 213, Wyższa Szkoła Pedagogiczna im. Jana Kochanowskiego – Daniel Olszewski

Mieczysław B. Markowski, Obywatele ziemscy w województwie kieleckim 1918-1939, Kielce 1993, ss. 236, Wyd. Kieleckie Towarzystwo Naukowe – Zdzisław J. Winnicki

Jan Pacławski, Kronikarz żydowskiego losu. Szkice o twórczości Jana Stryjkowskiego, Kielce 1993, ss. 131, Wyd. Wyższa Szkoła Pedagogiczna im. Jana Kochanowskiego – Iwona Mityk

Anna Kurska, O Polsce Romantyków, Kielce 1993, ss.103, Wyd. Pedagogiczne Związku Nauczycielstwa Polskiego – Iwona Gądek

Życie i twórczość Witolda Gombrowicza (Kielce – Opatów 30 v – 1 VI 1994) – Janusz Detka

 

 

Publikacja na stronie wydawcy:

https://kieleckietowarzystwonaukowe.pl/sklep/rocznik-swietokrzyski-21

 

Wydawca: Kieleckie Towarzystwo Naukowe

Red. naukowa: Wiesław Caban, Jan Pacławski

ISSN: 0485-3261

Rok wydania: 1994

Liczba stron: 175

 

Studia Kieleckie. Seria Historyczna 2

 

SPIS TREŚCI

Wstęp – Krzysztof Urbański

ARTYKUŁY

Andrzej Jankowski – Niemieckie obozy koncentracyjne i ośrodki natychmiastowej zagłady – ich rola w eksterminacji ludności Kielecczyzny

Helena Kisiel – Rola niemieckiego aparatu terroru w wysyłce ludności dystryktu radomskiego do obozów koncentracyjnych

Barbara Sawicka – Transporty do KL Gross-Rosen z dystryktu radomskiego w latach 1942-1945

Stanisław Meducki – Ruch oporu w hitlerowskich obozach koncentracyjnych

Krzysztof Urbański – Eksterminacja kieleckich Żydów

KOMUNIKATY

Maria Chodnikiewicz – Los więźniarek w obozie koncentracyjnym Auschwitz-Birkenau w świetle osobistych przeżyć autorki

Longin Kaczanowski – Filie obozów koncentracyjnych w dystrykcie radomskim

Kronika działalności Kieleckiego Towarzystwa Naukowego (II półrocze 1995 r.) – Nina Modrzejewska

 

Publikacja na stronie wydawcy:

https://kieleckietowarzystwonaukowe.pl/sklep/studia-kieleckie-seria-historyczna-nr-2

 

Wydawca: Kieleckie Towarzystwo Naukowe

Red. naukowa: Krzysztof Urbański

ISSN: 0137-4354

Rok wydania: 1995

Liczba stron: 78

„Skoki przez epoki. Osiem podróży w przeszłość”

 

Marcin Przewoźniak „Skoki przez epoki. Osiem podróży w przeszłość”

 

Najciekawsza lekcja historii w twoim życiu! Zobacz, jak żyły dzieci i młodzież w różnych epokach. IX wiek. 8-letni Sobek buduje z tatą gród wielkiego pana. Pięćset lat później 13-letni Paszko zastanawia się, czy… uciec z domu i popłynąć w dalekie kraje, a w XVII-wiecznym majątku 12-letnia szlachcianka Jadwinia i Kaśka, jej rówieśniczka i wiejska dziewczyna, zamieniają się rolami. Rety, czy sekret się wyda?! Czy Paszki nikt nie oszuka? I jak myślisz, czy pozostali bohaterowie tych niezwykłych opowieści chcieliby się przenieść do naszych czasów?

 

Ta książka zabierze cię w niezwykłą podróż do świata sprzed setek lat. Zobaczysz, jak wyglądało życie w słowiańskiej osadzie, odkryjesz tajemnice renesansowego miasta i poznasz mieszkańców Łodzi podczas rewolucji przemysłowej. Gotowy na przygodę? Cofnij się w czasie i przekonaj się sam!

 

Książka na stronie wydawcy:

https://www.wydawnictwoliterackie.pl/produkt/5779/skoki-przez-epoki-osiem-podrozy-w-przeszlosc

 

Wydawca: Wydawnictwo Literackie

ISBN: 978-83-08-09364-1

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 136

„Mikołaj Kopernik. Medyczne dziedzictwo Kujaw i Pomorza”

 

„Mikołaj Kopernik. Medyczne dziedzictwo Kujaw i Pomorza”

 

Mikołaj Kopernik. Medyczne dziedzictwo Kujaw i Pomorza. Śladami lekarzy przez wieki to kolejny tom serii wydawniczej Nicolaus Copernicus. Tym razem nie skupiono się na postaci słynnego astronoma, lecz stał się on inspiracją do szerszej dyskusji. Mikołaj Kopernik studiował medycynę na renomowanym uniwersytecie w Padwie, a następnie praktykował, lecząc m.in. członków kapituły warmińskiej. To właśnie jego lekarskie działania stały się punktem wyjścia do refleksji nad stanem dawnej wiedzy medycznej w regionie kujawsko-pomorskim. Tom zawiera jedenaście artykułów autorstwa polskich badaczy – historyków, lekarzy i lekarzy weterynarii, którzy przybliżają sylwetki wybitnych medyków związanych z Kujawami i Pomorzem od renesansu aż po XXI wiek. Publikacja łączy naukową perspektywę z popularyzatorską, oferując zarówno opracowania historyczne, jak i osobiste eseje. Stanowi istotny głos w dyskusji nad dziedzictwem kopernikańskim, ukazujący mniej znane aspekty działalności Kopernika, które doskonale wpisują się w idee humanizmu – wiedzę o człowieku i sztuce leczenia.

 

Książka na stronie wydawcy (tam też spis treści):

https://wydawnictwo.umk.pl/produkt/mikolaj-kopernik-medyczne-dziedzictwo-kujaw-i-pomorza

 

Wydawca: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

Seria wydawnicza: Nicolaus Copernicus

Redakcja naukowa: Krzysztof Nierzwicki, Krzysztof Mikulski

ISBN: 978-83-231-6198-1

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 166

 

 

„Bibliografia kopernikowska IV. 2002–2022”

 

Książka na stronie wydawcy:

https://wydawnictwo.umk.pl/produkt/bibliografia-kopernikowska-iv-2002-2022

 

Wydawca: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

ISBN: 978-83-231-5201-9

Rok wydania: 2023

Liczba stron: 212

„Krwawo zdobyty dom”

 

Marek A. Koprowski „Krwawo zdobyty dom”

Powrót Dolnego Śląska do Polski

 

Polacy obecni byli na Dolnym Śląsku zawsze, nawet podczas największej presji germanizacji i hitleryzmu. I wielu niezłomnie wierzyło, że Polska na ziemie nad Odrą i Nysą Łużycką powróci.

Władze niemieckie zacierały ślady polskości, wpajając społeczeństwu, że to odwieczna ziemia germańska. W pruskich i hitlerowskich planach Dolny Śląsk stanowił klin do wyprowadzania uderzeń przeciwko Słowiańszczyźnie. Nawet gdy już II wojna światowa dobiegała końca, siły niemieckie stawiały zacięty opór. Miasta wzdłuż Odry zamieniano w twierdze mające opóźnić marsz na Berlin.

 

Obejmowanie władzy w Oleśnicy, Trzebnicy, Wrocławiu, Legnicy, Zgorzelcu czy Jeleniej Górze w pierwszych miesiącach szybko napotkało problemy. Brakowało wszystkiego – organizacji, opieki lekarskiej, komunikacji, a zwłaszcza poczucia bezpieczeństwa. A już nadciągały pierwsze transporty Polaków wysiedlanych z Kresów.

Ludność niemiecka na Dolnym Śląsku wciąż żywiła nadzieję, że uda się jej tam pozostać. Często wspierały ją radzieckie Komendantury Wojenne potrzebujące rąk do demontażu „trofiejnych” fabryk. Ograbiony Dolny Śląsk Stalin postanowił jednak ostatecznie przekazać polskim, a nie niemieckim komunistom.

 

Niniejsza książka ukazuje atmosferę przełomowych lat 1945-47 przez pryzmat losów zwykłych ludzi. Koncentruje się przede wszystkim na tych, którzy zdecydowali się przyjechać na Dolny Śląsk, by włączyć się w wielki historyczny proces powrotu Polski na te piastowskie ziemie. Każda z miejscowości miała bohaterów, którzy położyli w tym wielkie zasługi.

Mimo wszystkich przeciwności, administracja w pierwszych, trudnych miesiącach powojennych, zdała historyczny egzamin, kładąc na Dolnym Śląsku trwałe podwaliny polskości.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://replika.eu/produkt/krwawo-zdobyty-dom-powrot-dolnego-slaska-do-polski

 

Wydawca: Replika

ISBN: 978-83-68560-54-1

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 496 + 2x8 foto

„Pielęgniarki na wojnie”

 

Françoise Coquillat „Pielęgniarki na wojnie”

 

Podczas I wojny światowej tysiące kobiet opuściło swoje domy, by zostać pielęgniarkami. Co spotkało je na froncie? Co dziś o nich wiemy i jak te wyobrażenia mają się do rzeczywistości? Jaką rolę odegrały kobiety w I wojnie światowej?

Zaczęło się od historii rodzinnej, gdy Françoise Coquillat odkryła dzieje swojej babci. Przez lata prowadziła badania naukowe na temat pielęgniarek epoki Wielkiej Wojny i medycyny wojennej. Teraz opowiada prawdziwą historię tych niezwykłych kobiet.

 

W tej fascynującej i skrupulatnie udokumentowanej opowieści splatają się losy kobiet z różnych środowisk. Autorka oddaje głos swoim bohaterkom, które poprzez notatki, osobiste pamiętniki i teksty przeznaczone do publikacji opisują swoje doświadczenia, wspólnie tworząc opowieść o narodzinach zawodu, determinacji, traumach wojennych, wyczerpaniu, a czasem rozpaczy kobiet rzuconych za linię frontu bez przygotowania na horror wojny.

 

Ta książka opowiada historię profesjonalizacji kobiet w medycynie i sekularyzacji opieki pielęgniarskiej, ukazuje też wojnę jako katalizator postępu i olbrzymich przemian. To także uniwersalna opowieść o sile, walce, heroizmie kobiet i emancypacji.

Françoise Coquillat – francuska badaczka i wykładowczyni, doktor historii współczesnej.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://www.rm.com.pl/product-pol-2497-Pielegniarki-na-wojnie.html

 

Wydawca: Wydawnictwo RM

ISBN: 9788384001943

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 320

„13 dni Telimeny”

 

Maurycy Korda „13 dni Telimeny”

 

Pensjonat Funduszu Wczasów Pracowniczych „Telimena”, czerwiec 1953 roku. W malowniczo położonym pośród lasów i jezior ośrodku urlop spędza niewielkie grono osób. Wśród nich znajduje się warszawski dziennikarz, marzący o kilku dniach spokojnego wypoczynku. Szybko jednak okazuje się, że nie będzie mu to dane. Mężczyzna dostrzega, że niektórych wczasowiczów łączą trudne do wyjaśnienia i skrzętnie skrywane relacje. Podczas kajakowej wycieczki jeden z pensjonariuszy cudem unika utonięcia. Wkrótce później ten sam człowiek zostaje zastrzelony w jednym z pomieszczeń pensjonatu.

 

Śledztwo prowadzą funkcjonariusze Milicji Obywatelskiej. Równolegle sprawą interesuje się współlokator dziennikarza – księgowy i miłośnik powieści kryminalnych, pan Kowalik. Siłą rzeczy również sam dziennikarz zostaje wciągnięty w dochodzenie. Obaj próbują łączyć fakty, analizują zachowania mieszkańców pensjonatu i wymieniają się spostrzeżeniami, co niekiedy prowadzi do zabawnych sytuacji. W pewnym momencie zaczynają nawet podejrzewać siebie nawzajem. Ich dociekliwość najwyraźniej nie wszystkim odpowiada, w rezultacie pan Kowalik podczas jednej z przechadzek zostaje dotkliwie pobity przez nieznanego sprawcę.

 

„13 dni Telimeny” to klasyczny kryminał z zamkniętym kręgiem podejrzanych. Zarówno amatorski duet śledczych, jak i czytelnicy szybko orientują się, że sprawcy zabójstwa należy szukać wśród mieszkańców pensjonatu. Tajemniczy autor, Maurycy Korda, zadbał o to, by niemal każda postać przebywająca w ośrodku wzbudzała podejrzenia. Nie zabrakło również wątku romansowego – jeden z głównych bohaterów nawiązuje bliższą relację z żoną pensjonariusza, który sam ma powody, by dopuścić się zbrodni. Powieść „13 dni Telimeny” była drukowana w odcinkach na łamach „Dziennika Zachodniego” jesienią i zimą 1961 roku. Polecam.

 

Kryminał na stronie wydawcy:

https://www.wydawnictwocm.pl/maurycy-korda-13-dni-telimeny-p-1038.html

 

Wydawnictwo: CM

Seria wydawnicza: Najlepsze kryminały PRL

ISBN:  978-83-68508-39-0
Rok wydania: 2025

Liczba stron: 230

„Czarnoskóry fordanser w Warszawie”

 

Krzysztof Karpiński „Czarnoskóry fordanser w Warszawie”

Opowieść o Auguście Agbooli Brownie

 

Pierwsza biografia Augusta Agbooli Browne’a, fordansera i perkusisty, prawdopodobnie jedynego czarnoskórego uczestnika powstania warszawskiego.

Opowieść, w której nietuzinkowe losy bohatera splatają się z muzyką i historią Polski. To zaproszenie do świata przedwojennego polskiego jazzu, do kawiarnianych wnętrz wypełnionych jego dźwiękami, gdzie przy stolikach i na parkiecie tworzyły się małe i wielkie historie. Puls tej muzyki towarzyszył zmianom społecznym i obyczajowym, inspirował.

 

Nigeryjczyk, który świetnie władał gwarą warszawską, do Polski trafił w 1922 roku. Występował jako perkusista jazzowy i fordanser w restauracjach i kawiarniach w stolicy oraz w Krakowie, a jego ślub z Polką przyciągnął uwagę ówczesnych mediów i tłumy ciekawskich. Jak wyglądało jego życie? Dlaczego wojenną zawieruchę spędził w Warszawie, a na emigrację do Londynu zdecydował się dopiero w latach pięćdziesiątych?

 

Krzysztof Karpiński – autor biografii Mieczysława Kosza Tylko smutek jest piękny oraz tomu Był jazz. Krzyk jazz-bandu w międzywojennej Polsce – w Czarnoskórym fordanserze w Warszawie sięga do archiwalnych dokumentów i z detektywistyczną skrupulatnością rekonstruuje nieznane dotąd losy Augusta Agbooli Browne’a.

 

Zawsze z zainteresowaniem czytam o czasach przedwojnia. Szukam oczywiście informacji o muzyce tamtego okresu. I jest kolejna książka Krzysztofa Karpińskiego o swingujących latach 30. ubiegłego wieku. Aż chce się zatańczyć z Augustem Browne’em! Urszula Dudziak

 

Książka na stronie wydawcy:

https://www.wydawnictwoliterackie.pl/produkt/5782/czarnoskory-fordanser-w-warszawie-opowiesc-o-auguscie-agbooli-brownie

 

Wydawca: Wydawnictwo Literackie

ISBN: 978-83-08-08879-1

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 272