Świętokrzyskie regionalia (cz. 176)

 

Andrzej Nowak-Arczewski „My z pałacu”

Wydanie uzupełnione

 

,,Solidny reportaż afirmujący pamięć jako specyficzną formę (prze)trwania, a jednocześnie ukazujący potęgę machiny historii – rozumianej w skali mikro i makro – nobilitujący lub z łatwością łamiącej w swoich trybach ludzkie życiorysy. […] Bo chociaż Andrzej Nowak-Arczewski w swoim reportażu unika ferowania wyroków czy potępiającego wskazywania palcem winnych zaistniałej sytuacji, trudno oprzeć się wrażeniu, że gdyby nie ludzka zawiść – w pewnych przypadkach maskowania urzędniczymi procedurami czy dominująca polityczną ideologią – zlokalizowany we Włostowie (gmina Lipnik, województwo świętokrzyskie) kompleks budowlany miałby szansę być dziś czymś więcej niż tylko malowniczą ruiną. […]” (Przemysław Pieniążek, krytyk literacki)

 

,,Wojna go prawie oszczędziła, natomiast do obecnego stanu doprowadzili go późniejsi lokatorzy i motywowana ideologicznie niechęć do byłych właścicieli. Choć – o czym dobrze pamiętać – reformę rolną zapowiadałoby również wszystkie ugrupowania polityczne, skupione wokół rządu londyńskiego, nie tylko komuniści, którzy ją brutalnie przeprowadzili. Czy był możliwy inny scenariusz? (Jerzy Sosnowski, pisarz, publicysta)

 

Andrzej Nowak-Arczewski, dziennikarz, repor­ter. Ukończył studia na Wydziale Polonistyki Uni­wersytetu Warszawskiego w zakresie kulturoznawstwa. Laureat Ogólnopolskiego Konkursu na reportaż imienia Zbigniewa Nosala. Laureat Ogólnopolskiej Nagrody Bonum Publicum imienia Aleksandra Patkowskiego za książkę „Zmiłuj się nad nami”. Autor książek reporterskich, m.in: „My z pałacu”, „Stań do apelu. Pseudonim Tarzan”, „Przykosa”, „Na uboczu”, ,,Długi cień świętej góry”.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://mhprl.pl/produkt/my-z-palacu

 

Wydawca: Muzeum Historii Polskiego Ruchu Ludowego

ISBN: 978-83-7901-544-3

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 303

„Tajne pieniądze nazistów”

 

Hubert Kozieł „Tajne pieniądze nazistów”

 

Jak to się stało, że Niemcy – kraj przegrany po I wojnie światowej i ciężko doświadczony serią wewnętrznych kryzysów – zdołały w tak krótkim czasie podbić niemal całą Europę?

Narodowy socjalizm był od początku projektem, za którym stała awangardowa, jak na tamte czasy, polityka gospodarcza, inwestycje dokonywane przez zachodni kapitał oraz pomoc Sowietów.

Skąd wzięło się ekonomiczne zaplecze wojny rozpętanej przez Niemcy? Czym można tłumaczyć wsparcie zagranicznych inwestorów dla niemieckiego reżimu deklarującego przekształcenie Europy w jedną, wspólną przestrzeń gospodarczą? Czemu niszowa NSDAP już w 1922 r. otrzymywała fundusze od Henry’ego Forda i innych potentatów biznesu? Kto czerpał zyski z systemu obozów koncentracyjnych? Jakie profity z wojny odnosiły znane firmy i marki? Ile dziś Niemcy są winni krajom Europy za dokonane grabieże? Jak operacja Market-Garden i decyzja Stalina o zatrzymaniu frontu pod Warszawą pomogła „ewakuować” zagrabiony kapitał?

 

Wielcy przemysłowcy sięgali do kieszeni, nie przewidując katastrofalnych skutków swoich decyzji. Pieniądze płynące szerokim strumieniem od firm takich jak IG Farben, Krupp, Thyssen czy Porsche oraz z zagranicy trafiały do kasy NSDAP okrężną drogą, m.in. przez banki w Szwecji i Szwajcarii, co pozwalało zachować dyskrecję.

 

Sponsorzy nazizmu, przekonani, że wspierają „mniejsze zło”, traktowali go jako zaporę przed komunizmem i uznawali za jedyną realną alternatywę. W rzeczywistości obie skrajne ideologie zadziałały na XX-wieczny świat niczym trucizna.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://replika.eu/produkt/tajne-pieniadze-nazistow

 

Wydawca: Replika

ISBN: 978-83-68742-46-6

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 432 + 2x8 kolor

„Czarnoskóry fordanser w Warszawie”

 

Krzysztof Karpiński „Czarnoskóry fordanser w Warszawie”

Opowieść o Auguście Agbooli Brownie

 

Pierwsza biografia Augusta Agbooli Browne’a, fordansera i perkusisty, prawdopodobnie jedynego czarnoskórego uczestnika powstania warszawskiego.

Opowieść, w której nietuzinkowe losy bohatera splatają się z muzyką i historią Polski. To zaproszenie do świata przedwojennego polskiego jazzu, do kawiarnianych wnętrz wypełnionych jego dźwiękami, gdzie przy stolikach i na parkiecie tworzyły się małe i wielkie historie. Puls tej muzyki towarzyszył zmianom społecznym i obyczajowym, inspirował.

 

Nigeryjczyk, który świetnie władał gwarą warszawską, do Polski trafił w 1922 roku. Występował jako perkusista jazzowy i fordanser w restauracjach i kawiarniach w stolicy oraz w Krakowie, a jego ślub z Polką przyciągnął uwagę ówczesnych mediów i tłumy ciekawskich. Jak wyglądało jego życie? Dlaczego wojenną zawieruchę spędził w Warszawie, a na emigrację do Londynu zdecydował się dopiero w latach pięćdziesiątych?

 

Krzysztof Karpiński – autor biografii Mieczysława Kosza Tylko smutek jest piękny oraz tomu Był jazz. Krzyk jazz-bandu w międzywojennej Polsce – w Czarnoskórym fordanserze w Warszawie sięga do archiwalnych dokumentów i z detektywistyczną skrupulatnością rekonstruuje nieznane dotąd losy Augusta Agbooli Browne’a.

 

Zawsze z zainteresowaniem czytam o czasach przedwojnia. Szukam oczywiście informacji o muzyce tamtego okresu. I jest kolejna książka Krzysztofa Karpińskiego o swingujących latach 30. ubiegłego wieku. Aż chce się zatańczyć z Augustem Browne’em! Urszula Dudziak

 

Książka na stronie wydawcy:

https://www.wydawnictwoliterackie.pl/produkt/5782/czarnoskory-fordanser-w-warszawie-opowiesc-o-auguscie-agbooli-brownie

 

Wydawca: Wydawnictwo Literackie

ISBN: 978-83-08-08879-1

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 272

„Sekrety III Rzeszy w Ludwikowicach Kłodzkich”

 

Paweł Jeżewski „Sekrety III Rzeszy w Ludwikowicach Kłodzkich”

Wydanie II zaktualizowane i rozszerzone

 

„Sekrety III Rzeszy w Ludwikowicach Kłodzkich” (2026) to drugie, w pełni zaktualizowane i znacząco rozszerzone wydanie książki, która po raz pierwszy ukazała się w 2018 roku. Efektem wielu lat badań terenowych, poszukiwań nieznanych wcześniej dokumentów archiwalnych oraz ich analiz, jest publikacja wykraczająca daleko poza ramy pierwotnej edycji. To nie tylko uzupełnienie wcześniejszych ustaleń, lecz gruntownie przebudowana i wzbogacona książka, oferująca nowe spojrzenie na historię regionu. Przedstawiono w niej nieznane fakty, nowe interpretacje oraz niepublikowane dotąd materiały, które rzucają światło na tajemnice związane z działalnością III Rzeszy w Ludwikowicach Kłodzkich. Całość uzupełniają unikatowe fotografie archiwalne oraz rozbudowana warstwa graficzna, podnosząca wartość poznawczą publikacji. Drugie wydanie stanowi zarówno rozwinięcie wcześniejszych badań, jak i zaproszenie do ponownego odkrycia historii — pełnej zagadek, niewyjaśnionych wydarzeń i fascynujących tropów. Dla czytelników pierwszego wydania będzie to zupełnie nowe doświadczenie, a dla nowych odbiorców — wciągająca podróż w świat tajemnic Ludwikowic Kłodzkich.

 

Strony autora:

https://pj-blog.pl/ludwikowice-klodzkie-wydanie-ii

https://www.facebook.com/profile.php?id=61561974420992#

Więcej o książce:

https://nowaruda24.pl/kultura/ludwikowice-klodzkie-sekrety-iii-rzeszy-powracaja-drugie-wydanie-ksiazki-pawla-jezewskiego/AlbriiocFmGRy0dHEEZv

 

Wydawca: F.H.U. „Beata”

ISBN: 978-83-950182-3-7

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 326

„Tajemnice sojuszników Hitlera”

 

Krzysztof Drozdowski „Tajemnice sojuszników Hitlera”

 

Jakie państwa zdecydowały się opowiedzieć po stronie III Rzeszy?

Czy przywódcy stający u boku Adolfa Hitlera byli jedynie marionetkami Berlina?

Jak wyglądały ich relacje z nazistowskimi Niemcami za zamkniętymi drzwiami?

Jak wyglądał ich udział w Holokauście?

Czy sami tworzyli „cudowne bronie” mające odwrócić losy wojny?

Jakie więzi łączyły Führera i Duce?

Co naprawdę wiemy o japońskich eksperymentach medycznych, Kempeitai i kamikadze?

 

Oto kulisy politycznych kalkulacji, ukrytych układów i moralnych kompromisów, które doprowadziły do najbardziej kontrowersyjnych sojuszy w historii XX wieku. Za fasadą oficjalnej propagandy skrywa się często zaskakująca prawda o motywacji sprzymierzeńców Hitlera: strachu przed komunizmem, terytorialnych ambicjach, wewnętrznych konfliktach czy brutalnej walce o przetrwanie.

 

Książka ta obala mity i stawia trudne pytania o odpowiedzialność, lojalność i cenę politycznego oportunizmu. To lektura dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć, że dzieje II wojny światowej nie zamykają się jedynie wokół Niemiec i ich wrogów. Także ci, którzy zdecydowali się iść ramię w ramię z Hitlerem, skrywali mroczne tajemnice. Niektóre nie zostały odkryte aż do dziś.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://replika.eu/produkt/tajemnice-sojusznikow-hitlera

 

Wydawca: Replika

ISBN: 978-83-68742-09-1

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 304 + 1x8 kolor

„Pakt z Hitlerem”

 

Piotr H. „Baron” „Pakt z Hitlerem”

 

Najważniejsze sceny historii rozgrywają się poza zasięgiem wzroku widzów. „Pakt z Hitlerem” to powieść historyczna oparta na faktach, która wykorzystuje znane luki oraz przemilczenia, by przedstawić prawdopodobną wersję wydarzeń rozgrywających się w cieniu II wojny światowej. Porusza kwestie pomijane w podręcznikach i rekonstruuje możliwy układ zawarty między Trzecią Rzeszą a… Stanami Zjednoczonymi.

Autor prowadzi czytelników przez mroczne wydarzenia XX wieku: od tajnych rozmów Mołotowa z Ribbentropem w Kirowogradzie, przez zamach na Heydricha i jego rzekomą śmierć, aż po zakulisowe porozumienie Hitlera z Rooseveltem. Dzięki temu skłania odbiorcę do stawiania niewygodnych pytań.

Dlaczego do dziś nie zawarto kończącego wojnę traktatu pokojowego? I co tak naprawdę stało się z Hitlerem, Himmlerem i Heydrichem?

Zaskakująca, prowokacyjna, pełna detali – ta książka nie daje prostych odpowiedzi, ale po jej lekturze trudno uwierzyć, że wszystko wyglądało tak, jak twierdzą oficjalne źródła.

— Widzicie, Wiaczesławie Michajłowiczu, Niemców wprawdzie pobijemy, ale cenę zapłacimy wysoką, bardzo wysoką. I nie będziemy gotowi do natychmiastowej wojny z Anglią i Ameryką, przede wszystkim z Ameryką. Dlatego chcę się ułożyć z Amerykanami, aby ci trzymali naszą stronę i przyjęli swój plan z Wersalu jako „propozycję nie do odrzucenia” po tej wojnie! Im też to będzie pasować, bo po tamtej wojnie Anglicy z Francuzami wystawili ich do wiatru, choć to dzięki Amerykanom pokonali Niemców! — Stalin ponownie sięgnął do szuflady. Tym razem wyjął z niej teczkę z pełnym opisem propozycji amerykańskiej i dokładnym rozrysowaniem każdego odcinka granicy. — Powiedzcie im, że tego właśnie chcę. Dzielimy się Niemcami wzdłuż tej linii. Ja… ja chcę Wschodniej Europy do tego właśnie miejsca. Chcę wschodnią część Niemiec razem z Prusami. Mają mi też zagwarantować, że to ja będę decydować o granicach Polski i rządzie, który tam powstanie.

 

Powieść na stronie wydawcy:

https://novaeres.pl/katalog/tytuly?szczegoly=pakt_z_hitlerem_9788384234686,druk

 

Wydawca: Novae Res

ISBN: 978-83-8423-468-6

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 564

„Byłem ofiarą doktora Mengele”

 

Tomasz Plaskota „Byłem ofiarą doktora Mengele”

W medycznym piekle Auschwitz

 

Niewielu „pacjentom” poddanym nieludzkim eksperymentom doktora Josefa Mengele udało się przeżyć. Tym bardziej cenne są wspomnienia ich uczestnika, które uzupełniają obraz medycznych zbrodni nazistów popełnianych w imię pseudonauki.

Rozmowa z László Kissem to niezwykle ciekawe i cenne źródło historyczne. Należał on do nielicznego grona świadków badań prowadzonych przez „Anioła Śmierci” – jak nazywano doktora Mengele w Auschwitz. Kiss z całą brutalną bezpośredniością i wstrząsającą precyzją właściwą swojej profesji – długoletniego wykładowcy akademickiego nauk ścisłych chemii – opowiada o tym, co widział i czego doświadczył. Jego losy stały się udziałem wielu Żydów mieszkających na Węgrzech.

Ostatni świadkowie odchodzą i wielu poruszanych tu wątków nie da się już rozwinąć. Pozostaje jednak pamięć o losach rodziny Kissów i społeczności żydowskiej, którą trzeba podtrzymywać.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://replika.eu/tytul/bylem-ofiara-doktora-mengelew-medycznym-piekle-auschwitz

 

Wydawca: Replika

ISBN: 978-83-68560-53-4

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 368

„Tajemnice niemieckich obozów koncentracyjnych”

 

Krzysztof Drozdowski „Tajemnice niemieckich obozów koncentracyjnych”

 

Jak daleko może się posunąć człowiek, gdy ideologia zostaje postawiona ponad moralnością, a nienawiść i uprzedzenia stają się fundamentem polityki państwa? Niemieckie obozy koncentracyjne i zagłady stały się symbolem absolutnego zła, zbrodni zorganizowanej, która systematycznie pochłaniała miliony ludzkich istnień. Mechanizm stworzony w Trzeciej Rzeszy zyskał wymiar dotąd niespotykany: totalny, planowy i industrialny. Obóz przestał być tylko miejscem izolacji czy represji, a stał się narzędziem masowej eksterminacji.

Jak to możliwe, że zbrodnie o takiej skali były tak długo ignorowane przez opinię publiczną? Ile niemieckie społeczeństwo wiedziało o tym, co dzieje się za drutami obozów? Dlaczego funkcjonariusze państwowi i naukowcy powołani do służby człowiekowi stali się architektami ludobójstwa?

Niniejsza książka nie opowiada historii obozów, lecz mówi o sprawach mniej znanych, często pomijanych lub zepchniętych na margines powszechnej świadomości. System powstały w 1933 roku z biegiem lat rozbudowano i udoskonalono, czyniąc z obozów nie tylko miejsca kaźni, lecz także swoiste laboratoria ideologii i przemocy. Obok tych najbardziej znanych istniały setki mniejszych, rozsianych po całej Europie, gdzie więźniowie ginęli w takich samych męczarniach, często zmuszani do nieludzkiej pracy. Wiele obozów stało się poligonami testowania technik i metod stosowanych później na masową skalę w obozach zagłady.

Lektura na taki temat nie może być łatwa, ale trzeba o nim pisać i mówić, bo – jak proroczo zauważył jeden z esesmanów – plan Hitlera zakładał, że nawet gdyby znaleźli się świadkowie, nikt im nie uwierzy.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://replika.eu/tytul/tajemnice-niemieckich-obozow-koncentracyjnych

 

Wydawca: Replika

ISBN: 978-83-68364-83-5

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 352 + 3x8 kolor

„Teddy. Niepokorny bokser z Auschwitz”

 

Nina Majewska-Brown „Teddy. Niepokorny bokser z Auschwitz”

 

Poznaj historię, która uderza mocniej niż niejeden cios. Tadeusz Pietrzykowski, więzień numer 77, drobny mężczyzna o sercu wojownika. Jak to możliwe, że w Auschwitz — miejscu bez nadziei — potrafił zwyciężać, podnosić na duchu innych i z każdym starciem przekraczać granice, których nikt nie miał odwagi naruszyć? Co sprawiło, że stał się legendą, choć każdy dzień mógł być jego ostatnim? Ta zbeletryzowana biografia odsłania kulisy walk, które były czymś więcej niż pojedynkami — były manifestem godności. To opowieść o sile ducha, o odwadze jednego człowieka i o tym, jak w najciemniejszym miejscu można stać się światłem. Odkryj niezwykłe losy człowieka, który pozostał niezłomny.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://www.bellona.pl/tytul/teddy-niepokorny-bokser-z-auschwitz

 

Wydawca: Bellona

ISBN: 9788311185913

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 312

„Muzeum oprawców i bohaterów”

 

Simon Stranger „Muzeum oprawców i bohaterów”

 

Muzeum oprawców i bohaterów – gdy historia zmusza do oddania życia w ręce obcych ludzi, mogą okazać się oni zarówno bohaterami, jak i oprawcami.

Każdy rozdział tej powieści jest niczym muzealna sala pełna przedmiotów, fotografii i wspomnień, które składają się na historię tak zaskakującą, że aż trudną do wyobrażenia.

Simon Stranger opisuje tragiczne losy Rakel i Jacoba Feldmannów, zamordowanych w 1942 roku przez ludzi, którzy mieli ich uratować przed Zagładą. Równocześnie opowiada o krewnych swojej żony, którym dzięki pomocy nieznajomych udało się uciec z kraju i przetrwać, ale za cenę utraty dobytku i marzeń. Podczas pracy nad książką autor odkrywał kolejne nieznane mu wcześniej fakty z życia własnej rodziny. Rzucają one nowe światło na najmroczniejsze karty historii XX wieku i uświadamiają, że czasami nasz los zależy od dobrej woli obcych ludzi. A także, że niekiedy najbardziej obcy jesteśmy sami dla siebie.

Czujemy niepokój bohaterów. Stranger umiejętnie buduje napięcie i splata nastroje. – Leif Gjerstad, Bok365, Najlepsze książki 2023 roku

 

Simon Stranger (1976) – norweski pisarz, autor licznych książek przełożonych na kilkadziesiąt języków. Jego powieść De som ikke finnes (Ci, których nie ma) została nominowana w 2014 roku do Nagrody Literackiej Rady Nordyckiej, a Leksykon światła i mroku otrzymał w 2018 roku norweską Nagrodę Księgarzy. Muzeum oprawców i bohaterów, które podejmuje wątki poruszone w tej ostatniej powieści, zostało uznane przez renomowany dziennik „Adresseavisen” za jedną z 10 najlepszych książek 2023 roku.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://wielkalitera.pl/produkt/muzeum-oprawcow-i-bohaterow-ksiazka

 

Wydawca: Wielka Litera

Tłumacz: Katarzyna Tunkiel

ISBN: 9788383603186

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 400

„Stawka większa niż życie”

 

„Stawka większa niż życie”

 

Emitowane w latach 1965−1967 spektakle telewizyjnego Teatru Sensacji Kobra, a w latach 1968−1969 odcinki serialu Stawka większa niż życie z pewnością należą do kanonicznych dzieł kultury popularnej doby PRL. I choć ich przyjęcie przez publiczność było różne, zgodność ukazywanych na ekranie realiów z ich historycznymi odpowiednikami niewielka, a wiszące nad łóżkami dziewcząt i chłopców plakaty ze Stanisławem Mikulskim w niemieckim mundurze budziły mieszane emocje u przedstawicieli pokolenia II wojny światowej, to jednak nie sposób zaprzeczyć, że mamy tu do czynienia z tworem kultury, który w istotny sposób wpływa na jej postrzeganie przez kolejne generacje. 

Na ile jest to wpływ znaczący i trwały? Czy da się go wykazać i przeanalizować? Co w świadomości historycznej Polaków pozostało z wiedzy o II wojnie światowej, Niemcach, polskim Podziemiu? Czy po ponad pięćdziesięciu latach spektakle i serial zachowały coś, a jeżeli tak, to co, ze swojej uwodzicielskiej mocy?

Prezentowana publikacja jest rezultatem konferencji, podczas której szukaliśmy odpowiedzi na te i inne pytania w kontekście Stawki większej niż życie. Zgromadzone tu teksty nie wyczerpują listy zagadnień wartych przeanalizowania. Mamy jednak nadzieję, że te już poruszone przyczynią się zarówno do pełniejszego zrozumienia owego fenomenu kulturowego, jak i jego oddziaływania na odbiorców.

 

Publikacja na stronie wydawcy (tam też spis treści):

https://wydawnictwo.umk.pl/produkt/stawka-wieksza-niz-zycie

 

Wydawca: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

Seria wydawnicza: Wokół Fenomenu Kulturowego

Redakcja: Rafał Moczkodan, Marcin Lisiecki, Marek Jeziński, Marcin Hlebionek

ISBN: 978-83-231-5286-6

Rok wydania: 2024

Liczba stron: 268

„Umysł nazisty. 12 ostrzeżeń z historii”

 

Laurence Rees „Umysł nazisty. 12 ostrzeżeń z historii”

 

Umysł nazisty – Co sprawiło, że naziści byli zdolni popełnić tak niewyobrażalne zbrodnie? Dlaczego niektórzy komendanci obozów koncentracyjnych z większym zaangażowaniem nadzorowali mordowanie więźniów? Jak to się stało, że zwykli obywatele Niemiec nie sprzeciwiali się prześladowaniom i pogromom Żydów?

 

Laurence Rees próbuje zrozumieć światopogląd i sposób myślenia nazistów. W tym celu łączy badania historyczne z najnowszymi ustaleniami psychobiologii i neuropsychologii, a także sięga do niepublikowanych wcześniej wywiadów, które w ciągu ostatnich 30 lat przeprowadził z byłymi nazistami i ludźmi dorastającymi w Trzeciej Rzeszy. Dlaczego najmroczniejsze karty historii powinny być ponownie analizowane? Każdy z 12 rozdziałów tej książki to konkretne ostrzeżenie – warto się z nimi zapoznać, by uniknąć błędów przeszłości.

To niepokojąca i ważna książka, akurat na obecne czasy. – profesor Ian Kershaw

Laurence Rees – brytyjski historyk, autor książek i filmów dokumentalnych. Ukończył Uniwersytet w Oksfordzie, był wykładowcą w London School of Economics and Political Science, a także dyrektorem telewizji BBC History. Laureat wielu nagród i doktoratów honoris causa Uniwersytetu w Sheffield i Open University. Rees jest autorem bestsellerowych książek historycznych opowiadających o okresie II wojny światowej. W Polsce ukazały się m.in.: Starcie tyranów. Hitler i Stalin – sojusznicy i wrogowie (Wielka Litera, 2021), Auschwitz. Naziści i „ostateczne rozwiązanie”, Holokaust. Nowa historia.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://wielkalitera.pl/produkt/umysl-nazisty-ksiazka

 

Wydawca: Wielka Litera

ISBN: 9788383602943

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 464

 

„Twierdza zroszona krwią”

 

Marek A. Koprowski „Twierdza zroszona krwią”

Polski Głogów w rękach Niemców i Sowietów

80 lat temu Głogów powrócił do Polski. Nad prastarym piastowskim grodem, wpisanym głęboko w historię Rzeczpospolitej, załopotał ponownie biało-czerwony sztandar. Głogów nigdy nie był miastem zwyczajnym. Stanowi świadectwo piastowskiej historii Śląska. Potwierdza, że tereny, na których leży, w 1945 roku słusznie nazwano Ziemiami Odzyskanymi.

Przez wieki był bramą, przez którą maszerowały hufce Germanów chcące pustoszyć kraj Piastów. Jednak potężne fortyfikacje często powstrzymywały takie pochody. W okresie pruskim miasto pozostało znaczącym ośrodkiem przemysłowo-gospodarczym. Ważną rolę odgrywał stacjonujący tu garnizon, w którym służyło wielu Polaków z Wielkopolski.

W okresie międzywojennym Głogów stał się ważnym ośrodkiem ruchu hitlerowskiego na Śląsku. W styczniu 1945 roku Niemcy ewakuowali większość ludności i zorganizowali obronę twierdzy. Wojska radzieckie, chcąc zająć miasto z marszu, napotkały twardy opór. Kilkutygodniowe walki kosztowały życie tysięcy żołnierzy, a zabudowa została zniszczona w 90 procentach, co zaważyło na dalszych losach całego regionu. Ziemia ta jednak odrodziła się. Dzieje jej zasiedlenia stanowią gotowy scenariusz na film, gdyż usuwając nalot niemczyzny, pionierzy musieli pokonać gigantyczne trudności. Dzięki ich ofiarnej pracy Głogów stał się ponownie polski. Oto historia niezwykłego miasta i ludzi, którzy miotani wichrami historii, odnaleźli i zbudowali nad Odrą swój nowy dom.

 

Marek A. Koprowski - pisarz, dziennikarz, historyk zajmujący się tematyką wschodnią i losami Polaków na Wschodzie. Plonem jego wypraw i poszukiwań jest wiele książek, z czego kilkanaście ukazało się nakładem Wydawnictwa Replika. Za serię Wołyń. Epopeja polskich losów 1939–2013 otrzymał Nagrodę im. Oskara Haleckiego w kategorii „Najlepsza książka popularnonaukowa poświęcona historii Polski w XX wieku”. Jest też laureatem nagrody „Polcul – Jerzy Bonicki Fundation” za działalność na rzecz utrzymania kultury polskiej na Wschodzie.

 

Książka na stronie wydawcy:

https://replika.eu/tytul/twierdza-zroszona-krwiapolski-glogow-w-rekach-niemcow-i-sowietow

 

Wydawca: Replika

ISBN: 978-83-68560-63-3

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 336 + 6x8 foto

„Lista Grundmanna 2”

 

 J. Robert Kudelski „Lista Grundmanna 2”

Losy dzieł sztuki na Dolnym Śląsku po zakończeniu II wojny światowej

 

W czasie II wojny światowej na Dolnym Śląsku zgromadzono olbrzymie ilości dzieł sztuki. Główną ich część stanowiła własność publicznych instytucji kultury i prywatnych kolekcjonerów z różnych regionów Niemiec. Pod koniec wojny przywieziono tu również zabytki zrabowane w krajach okupowanych. Większość tych skarbów umieszczono w składnicach utworzonych przez konserwatora zabytków prowincji prof. Günthera Grundmanna. Bezcenne dzieła sztuki przestały być jednak bezpieczne kiedy wojna dotarła do bram Dolnego Śląska. Niemiecka administracja nie miała już czasu i zasobów, by otoczyć je należytą opieką. Bez właściwej ochrony cenne przedmioty stały się łatwym łupem licznych grup „poszukiwaczy skarbów”. Co się stało po wojnie z tysiącami bezcennych dzieł sztuki? Kto brał udział w wyścigu do ich przejęcia? Gdzie trafiły odnalezione zbiory? Na te i wiele innych pytań Czytelnik znajdzie odpowiedź w książce „Lista Grundmanna 2”.

 

Dr J. Robert Kudelski – badacz i autor licznych publikacji poświęconych eksploracji oraz poszukiwaniom polskich i europejskich kolekcji sztuki zaginionych w czasie II wojny światowej.Jako współautor napisał kilka książek: Tajemnica Riese. Na tropach największej kwatery Hitlera (2002, 2009), Lubiąż. Na tropach wojennych tajemnic (2003), Złoto generałów. Służby specjalne PRL na tropie skarbów III Rzeszy (2005, 2009), Wojenne sekrety Lubiąża (2010), Lista Grundmanna. Tajemnice skarbów Dolnego Śląska (2015), Tajemnice wydobyte z jeziora (2016) i Wraki z pobojowisk (2023). Jest również autorem książek: Tajemnice nazistowskiej grabieży polskich zbiorów sztuki (2004), Zaginiony konwój SS (2007), Merkers – skarbiec III Rzeszy (2011), Zrabowane skarby (2012), Zaginiony Rafael. Kulisy największej kradzieży nazistów (2014), Złoto Wrocławia. Narodziny legendy (2019), Ostatni transport złota III Rzeszy (2020).

 

Książka na stronie wydawcy:

https://adrem.jgora.pl/ksiegarnia-karkonoska/lista-grundmanna-2

 

Wydawca: Wydawnictwo AD REM

ISBN: 978-83-68497-05-2

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 415